Ovlašteno posredovanje između bračnih partnera prije pokretanja postupka za razvod braka

Bračni partneri prije pokretanja postupka za razvod braka.

Zahtjev se mora podnijeti prije pokretanja tužbe za razvod braka ili pitanja starateljstva nad maloljetnom djecom, jer je tako propisano Porodičnim zakonom F BiH.

Zahtjev se podnosi licima koja su ovlaštena za posredovanje, a puni naziv fizičkih i pravnih lica ovlaštenih za posredovanje jeste „Ovlašteni posrednik između bračnih partnera prije pokretanja postupka za razvod braka“. Registar ovlaštenih posrednika se nalazi na službenoj stranici Federalnog ministarstva rada i socijalne politike.  https://fmrsp.gov.ba/registar-fizickih-lica-ovlastenih-za-posredovanje

Lica koja su ovlaštena za posredovanje su obično lica pravne ili struke društvenog usmjerenja (psiholozi, socijalni radnici, pedagozi, pedagozi-psiholozi, socijalni pedagozi).

Ovlašteni posrednici psihološke struke pomažu u procesu pomirenja i detaljnije ulaze u psihološke profile roditelja i njihove međusobne odnose, nastoje koristiti tehnike psihoterapijskih intervencija u postupku pomirenja između roditelja, odnosno rade na tome da roditelji snize nivo konflikta na najmanju moguću mjeru, kako bi njihova zajednička djeca manje osjetila patnju. Advokati mogu savjetovati partnerima da se obrate u savjetovalište ili da potraže stručnu psihološku ili pedagošku pomoć, dok psiholozi mogu pomoći partnerima u prevazilaženju napetosti i konflikta koji su nastali tokom trajanja bračne odnosno porodične zajednice.

Posredovanje faktički znači pokušaj pomirenja bračnih partnera, odnsono upostavljanja boljih odnosa među bračnim partnerima, ako je moguće, tj. iznalaženje najboljeg rješenja za bračne partnere u najboljem interesu njihove zajedničke djece.

Dužina postupka zavisi i od saradnje bračnih partnera u samom postupku, ali ne može trajati duže od dva mjeseca i o samom postupku se sačinjava zapisnik koji mora sadržavati određene aspekte stručnog mišljenja (podatke o bračnim partnerima, njiihovu socijalnu anamnezu, kao i prijedlog održavanja ličnih kontakata s djetetom.  Postupak može trajati jedan dan, a najduže do 2 mjeseca. Sve zavisi od saradnje bračnih partnera s ovlaštenim posrednikom.

U skladu s važećim propisima Federacije Bosne i Hercegovine, ovlašteni posrednik ima pravo na naknadu za provedeni postupak posredovanja. Visina naknade određuje se u skladu s Pravilnikom o uslovima koje mora ispunjavati osoba ovlaštena za posredovanje i ne može biti viša od jedne četvrtine prosječne mjesečne neto plate isplaćene u Federaciji Bosne i Hercegovine u prethodnoj godini. Dakle, ako je prosječna neto plaća 1600,00 KM, to onda postupak posredovanja ne može koštati više od 400,00 KM.

Vještačenje je detaljnija analiza i uglavnom se provodi tokom sudskog postupka razvoda braka, kada ni pomirenje odnosno posredovanje nije uspjelo i kada su konflikti među roditeljima odnosno bračnim partnerima visokog intenziteta. Posredovanje podrazumijeva samo procjenu bračnih partnera, dok vještačenje obuhvata cijelu porodicu, uključujući i maloljetnu djecu i može biti znatno skuplje. Ukoliko posredovanje uspije, vještačenje onda nije potrebno.

Posredovanje ne treba shvatiti samo kao formalni dio postupka prije razvoda braka, jer se radi o procesu kojim se bračni partneri motivišu da još jednom preispitaju svoje odluke ili da usaglase svoje stavove po pitanju njihove zajedničke djece, tako da sam postupak može biti koristan, posebno u onim slučajevima gdje partneri nisu sigurni da li je razvod braka zaista najbolje rješenje za porodičnu zajednicu. 

Zato postupku posredovanja treba pristupiti veoma studiozno i detaljno analizirati sve aspekte partnerskog konflikta, kako bi se došlo do rješenja koja su u najboljem interesu zajedničke djece bračnih partnera pred razvodom.